104 年全國語文競賽原住民族語朗讀【都達語】 高中學生組 編號 1 號
Kari tnhdlan alang nSediq Balay

Ita sun Sediq nii u turu ta dndulan kari, kiya sun ta sediq nToda, seejiq nTruku mi seediq nTgdaya. Mnniq ta quri pusu yayung Mtudu quri Paran hiya mi dhuq alang Truku. Brah ini ta na yahi qmlahang Tanah Tunux ciida u, ya bay 100 alang hnyuwan ta turu dndulan kari Sediq, uxay uri u ya bay phrinas. Ana naq ini pntna hari ka hngak kari ta u, mkla ta kari mi mnangal ta kari daw mpprngaw ta uri. Balay bay niqan ka ini pntna pusu kari ta uri, ana sow kiya, mssiling ta daw klaun ta da.

Slaqi ku ciida u, sow nii ka kari bnhangan mu rudan alang, enca “ Niqan dadan ta way mniq quri alang Truwan ha ” enca mi, sow kari na mptpatas Taywan hini saya u, ya bay brah kngkawas 400 dhuq 500 cbiyaw pa, kndadax alang ta hini musa thdil quri hiya ka drudan ta cbiyaw enca. Lmnglung ta ka kari dha nii daw, ya bay wada sow kiya enca ku naq lmnglung ka yaku uri, wana qnbsiyaq diyax tnhdilan dha nii ta ini klai bay, adaw ta ka uka patas ka ita, kiya ka nii ta asi pndungus kari dha ka ita saya da. Bsiyaq balay ka pnswayan ta da, maku ta mspayis ka babaw na uri da, cnduray hari dungan u, wada ta mangal hangan sun Truku dha ka Sediq da, kiya ka sow hari wada uka ka lntulan ta mi pntswayi ta da. Ana Plmukan dha Tlu nii pa, psuun na qmita ka Truku dha ka Sediq saya, balay bay u kingal ta pusu nrudan ka ita.

Kndadax ka yahan ta na qmlahang Tanah Tunux daw, ya adaw kmciyuk qqlahang Tanah Tunux ka drudan ta, ana naq pusu alang ta hini, ana naq tnhdlan dha alang Truwan, thdlun na ka alang nniqan rdrudan ta, kiya ka dhuq yahan ta na rmiyux qmlahang Tlu nii da, wada ta sow saya ka niqun ta laalang Sediq da. Saya daw, ini prngawi ka sediq way mangal hangan sun nTruku u, uxay wana pusu alang ta hini way ta niqun ita Sediq, quri alang Truwan mi quri alang Yirang, niqan alang ta ita nSediq uri, spuun kana daw ya bay mpniqan 20 hari alang dungan. Ana sa quri Truwan hiya u way trimax mniq alang sediq Truku dha ka Amis, quri Yirang hiya u way msupu mniq alang Tayal, kiya ka laqi dha daw, way ini kla sa nSediq ka pusu rudan dhiya da.

Ini pntna ka kmxalan saya da, egu balay ka risaw mi wouwa ta nSediq way qmpah alang Plmukan. Sow nii daw kndudul ou ka wouwa ta musa snaw risaw Plmukan, Tlu mi sediq kaalang icil, risaw ta uri u mangal qridil iicil uri, adaw lmnglung qpahun dha, kiya asi naq trimax mniq alang Plmukan ka duma da. Ana naq ini pskingal alang ka dhiya nii, saya daw hbaraw bay ka ita nSediq wa trrimax mniq laalang Plmukan.

104 年全國語文競賽原住民族語朗讀【都達語】 高中學生組 編號 1 號
賽德克族部落的遷徙

賽德克族包含都達、德路固、及德固達雅群,原居於濁水溪上游、今霧社至靜觀一帶,在日本人還沒來之前,三語群所建立的部落接近一百個。彼此在聲調、詞彙上有部分不同,仍可以溝通。

耆老說:「我們有親戚居住在花蓮地區」,約四、五百年前,祖先由南投往花蓮地區遷徙。近年來,太魯閣族和賽德克族已分別正名。

日本時代,祖居地(南投)、移居地(花蓮)不斷迫遷,直至今日,賽德克族分布就如現今的狀況。賽德克族不僅居住在祖居地,花蓮、宜蘭地區也有部落,加總或許還有二十個部落。

居住在花蓮的族人與太魯閣族、阿美族混居;居住在宜蘭的族人則與泰雅族混居,他們的子女已不知道祖先是賽德克族了。

很多賽德克女子嫁給非本族人,賽德克男子也迎娶不同族群的女子,由於就學、工作、嫁娶問題,大多是混居的現象。

文章資訊
文章年度104
文章編號1
文章組別高中
文章語別都達語
族語標題Kari tnhdlan alang nSediq Balay
漢語標題賽德克族部落的遷徙
文章作者伊萬納威
漢語摘要