109 年全國語文競賽原住民族語朗讀【卡那卡那富語】 國中學生組 編號 4 號
rapʉ vina’ʉ tamna ’ʉna

soni pomumuarʉ kita miana miana miana tamna ’ʉna. poiisua niaranai nanu Kanakanavu tamna rapʉ vina’ʉ. nipacuvungu kari makasi. ’una kani ucani cenana. ’akia cu cau tamna kʉnʉa. meesua ’una tacini cau Kanakanavu. vanai tia tikirimi kʉnʉa. ’esi na rʉmʉra mupupangʉ kumakokoru, ’una kara tavara’ʉn kʉnʉʉn. koo matangiri! matapari’i na tatia tarako. sua tarako iisua ia, ’una ’inia cau ti’ingai. cucuru karanana mataa cara ’ʉnʉʉnai sikai. mastaan sua ’una karananana nimʉkʉa karukarua. macakuara kʉkʉnʉa.

koo miakaka ’inia sua cau ti’ingai. cau Kanakanavu iisua. nimoon ’inia arakukunu nguani macasʉ taniara. tuturuʉn cau ti’ingai makananu ka’umo’uma mataa mumʉkʉ. miaa tia cu pui’i. movua ’inia cani cupucua rapʉ vina’ʉ. patuturu nguani, noo marivina’ʉ cu ia, tia pokari na cau ti’ingai. kungangaan vo’orua vina’ʉ. makasua cu, ’apaica kari sua Kanakanavu, cecenana pokari nguani. ’apakʉnʉ nguani. tuiisua cu mamanʉng tangria, paira parovʉvʉ.

tumatuturu mamarang, cucuru kani ti’ingai tina’an. mupara na karu ’aricang. tapiku maamia sua sapi’i karu, ka’anʉ miravuku. iimua patangain cu “Tapucarake” kisʉʉn. posakiri kari isi, makai kani tina’an tapuroo. ’una ucani cenana, surumu niara’akia kavangvang sua Tapucara’e. ’akia cau tavara’ʉ ’acuu nanu nguani. nakai koo roimi Kanakanavu, nipakaria miana. vanai nguani mati’arangʉ kʉkʉnʉa.

’apaco’e aranai meesua, koo cu nguani arapipiningi. cecenana pa Kanakanavu matacuvungu kaisisi “Mikongu”. kari Mikongu tamna ’imi ia, tia maripipiningi vo’orua vina’ʉ. tumatini na karu ’ucu tanasa. sua matacuvungu isi, tuiisua cu cecenana Kanakanavu kanganiʉn kaisisi. ’apaica kaisisi isi, ’utumʉkʉnʉ kincaucaua Kanakanavu. musu’ʉvʉ niaraa cani cenana. patuturu maka’uarʉ. kamʉcʉ nuari ’una pa mastaan mamanʉ cʉvʉrʉ.

    masini urucin kaisisia Kanakanavu cecenana. ucani ia Mikongu. ucani ia Pasikarai. kavangvang cau Kanakanavu, noo matatʉa kaisisi iai ia, manʉng iaavatu matipa. masii takutavara’ʉ kita takacicini tamna mungka.

 

109 年全國語文競賽原住民族語朗讀【卡那卡那富語】 國中學生組 編號 4 號
小米種子的傳說

卡那卡那富族的小米種子是怎麼來的?傳說有年發生飢荒人們沒有食物可吃了,當時有一位卡那卡那富族人為了找尋食物,在叢林裡隨意挖掘看看有無可吃的東西,不小心陷到一個大坑洞。坑洞住有體型矮小的人類,與地面的世界很不同,尤其裡面有各類的農作,食物很豐富。

小矮人沒有傷害他,族人在裡面生活了一段時間,小矮人教他農事及種植的方法。當他要回去時,他們贈送一包小米種子。雙方約定當小米有收成了,會邀請小矮人共嚐新米。之後,依照約定每年邀請他們,招待他們。雙方成了好朋友互有往返。

老人家描述他們身材矮小,爬到樹豆上,樹枝只會彎曲,而不會倒塌,所以稱呼他們為Tapucarake,隱喻類似麻雀的體型。有一年小矮人全部不見了,沒有人知道他們的去向,但是卡那卡那富族人並沒有忘記約定,仍為他們準備食物。

從此也未再出現,我們每年仍然依照傳統來祭祀「米貢」。米貢的意義是將新的小米擺上懸掛的意思。這個聚會成為卡那卡那富族每年最重要的祭典,透過這個祭典族人團圓相聚,感恩一年的收成,彼此相互鼓勵,期待有更美好的未來。

如今卡那卡那富族有兩個祭儀每年在舉辦。一個是Mikongu。一個是Pasikarai。族人若遇到這些祭儀,最好都來參加、學習傳承自己的文化。

文章資訊
文章年度109
文章編號4
文章組別國中
文章語別卡那卡那富語
族語標題rapʉ vina’ʉ tamna ’ʉna
漢語標題小米種子的傳說
文章作者孔岳中
漢語摘要