109 年全國語文競賽原住民族語朗讀【恆春阿美語】 高中學生組 編號 1 號
O lalan i ’orip

Itiya ho ko malitengay, ano ira ko sowal to “ lalan ” hananay, o sa’ayaway maharatengay nangra o karomakatan no tamdamdaw a lalan, tangsol makadkad i faloco’ no malitengay samaanay korira a lalan sato? O kakahaday! anca o maromotay a lalan? O masadafdafay anca o ngapangapadan? O moecelay, o masa’iko’ikongay? O nga’ayay, o tatiihay a rakaten hakiya! saan misaharaterateng.

Tinako ano malitemoh ko ta’angayay a faliyos ato ’orad i, misatapang to makesem kita, samaanay to hakiya ko lalan? nga’ayay hakiya rakaten ko lalan sa? Anini ira ko roma a sowal no mako to pakayniay i roma a lalan, o mirakatan i ’orip a lalan. Ira ko sowal to amoko’ay ki’edaway ko ’orip! O kamoko’ay ki’edaw to a ’orip i, o mamihawang to kita tona lalan, anca ’aloman ko siwatid sanay ko karomakat.

Kawrira, matongal ko karomahad midoedo to mihecaan i, mahapinang mahahecahecad ko misi’ayawan a rakat, malalitemoh to cuwa kahahecad a tamdaw. O rira a tamdaw patihiay to karomakatan, mata’elif ko ikol no karomakatan i, miwangawang to kamay miliyas tisowanan, masasiwatid to ko rakat no miso, anca o roma to ko malitemohay no miso a malacafay romakat i rakat no ’orip a lalan. Tahini kita tona hekal, malitemoh ko tatosaay a tamdaw, painiay to ’orip no mita. Cangra a tatosa o sakakaay to piti’elan no mita, dipoten pa’oripen ho nangra kita.

Kawrai, itini i ’orip no mita caka tahada’oc ko patihi nangra kitaanan.

I rakat no ’orip, o mamisatapang mikilim to sakakadofah a taneng kiso, mikihatiya to likakawa no siyakay a matayal, tona kahatini o nga’ayay a lemed ko pi’arawan, alatek ira malitemoh ko cecay tosa a tadawidang, patih pacakat i rahad no ’orip iso. Roma sato, orira a widang i, awa ko pinang to tatahada’oc a patihi tisowanan hakiya! Alatek iraay ko nangra masasiromaay rarakaten a lalan.

O karomahad no mita to mihecahecaan, tahira i tahatenok ko ’orip, masaroma to ko masi’ayaway no rakat i’orip. Roma i, malitemoh no miso ko kaolahan a cafay, patireng to niyah a parod, makaciwawa wawa to a palahad to teloc, maliteng to ko ’orip i, o fufu to no fufu kita. Saka ano papasicuwaen no miso ko rakat, o niyah ko mamisimsim to matatodongay a lalan ato papasicuw ko karomakat no miso! Mahaen haenay yaca ko pinangan no tamdaw i rakat no ’orip kiyasaw!

109 年全國語文競賽原住民族語朗讀【恆春阿美語】 高中學生組 編號 1 號
生命歷程

若提到「路」,首先印入腦海的是通行的道路,是大馬路還是小徑?是平原還是懸崖?是直的還是彎的?好通過還是不好通過?

颱風來襲,風大!雨大!進出的道路是否損壞?是否可以通過?還有另一種人生的旅途。

人生很短暫也很漫長,不論長或短都要通過,很多時候也可能要自己獨行。

隨著年齡增長,不同的旅途遇到不同的人。

我們首先遇到的是給我們生命的人,他們是人生道路上最大的依靠,照顧、養育我們,但無法陪伴我們到終老。

在旅途上,開始求知、進入社會,會有一兩位知己朋友陪伴成長,但那些知己朋友不可能相伴到永遠,會有各自的旅途要走。

成年人要面對不同的人生旅途,將遇到喜歡的伴侶組織家庭,養育兒女,或有子孫,決定走哪條路及如何走法?就是所謂的人生旅途。

文章資訊
文章年度109
文章編號1
文章組別高中
文章語別恆春阿美語
族語標題O lalan i ’orip
漢語標題生命歷程
文章作者楊美妹
漢語摘要